Szukasz psychologa w Katowicach? Nasza poradnia i gabinet zagwarantuje Ci pomoc!

II wojna światowa a polska psychologia

Druga wojna światowa przyniosła psychologii, podobnie jak całej nauce polskiej, olbrzymie straty. Zniszczone zostały nie tylko wszystkie laboratoria uniwersyteckie i szeroko rozbudowane placówki psychologii praktycznej, ale zginęła w czasie działań wojennych i w hitlerowskich obozach zagłady większość młodych, niejednokrotnie bardzo obiecująco zapowiadających się psychologów. Odbudowa tych warsztatów pracy i kształcenie nowych kadr w bardzo trudnych warunkach powojennego zniszczenia kraju szły początkowo w kierunku kontynuowania tradycji przedwojennych, bez prób rewizji błędnych założeń teoretycznych i przystosowania poczynań praktycznych do rewolucyjnych przemian społecznych 19°. Nieunikniony w tych warunkach kryzys teorii i praktyki psychologicznej narastał w latach czterdziestych i pięćdziesiątych i przełamywany był w trudnym procesie krytyki z pozycji materializmu dialektycznego ‚wczesnym dzieciństwie odbudowane poradnie zawodowe i psychotechniczne próbowały podejmować- jak dawniej – problem selekcji (doboru) najlepszych kandydatów do różnych zawodów i prac, podczas gdy w ówczesnych warunkach braku ludzi dla szybko odbudowywanego przemysłu ważny był nie dobór najlepszych, lecz masowe kształcenie nowych kadr, rozbudowywanie szkolnictwa itp. i historycznego oraz na podstawie coraz lepiej poznawanych osiągnięć psychologii radzieckiej. W psychologii rozwojowej oznaczało to przede wszystkim przeniesienie na nasz grunt krytyki teorii dwóch czynników rozwoju i jej pedagogicznych konsekwencji, krytyki metod testowych jako głównego narzędzia badań i diagnozy zdolności, jak również walki z eklektyzmem i rzekomą apolitycznością psychologii. Dużą rolę odegrały tu prace informacyjne i rozprawy krytyczne Tadeusza Tomasze w skie- g o191 oraz artykuły Stefana Baleya1“, a później prace Marii Ż e – browsk.iejm, która przeciwstawiała się jednostronnym biologistycz- nym i socjologistycznym koncepcjom rozwoju i próbowała ująć syntetycznie teorię rozwoju, opierając się na marksistowskich założeniach oraz osiągnięciach badawczych psychologii radzieckiej. Do przełamywania dawnych fałszywych poglądów idealistycznych przyczyniło się również zaangażowanie społeczne większości psychologów, włączających się aktywnie w budowę nowego życia, które swymi wielkimi przemianami torowało drogę zmianie poglądów ideologicznych. To skłaniało do studiowania klasyków marksizmu-leńinizmu, filozofii marksistowskiej, materialistycznej teorii I. P. Pawłowa, która – mimo okresu jej dogmatycznego traktowania i wulgaryzacji zarówno w Związku Radzieckim, jak i u nas – odegrała dużą rolę w unowocześnianiu psychologii polskiej. Ten proces nie przebiegał łatwo: nie obyło się i u nas bez prób sprowadzania psychologii do fizjologii, bez przesadnego deprecjonowania całej psychologii, a nie tylko niektórych jej kierunków itp. Ucierpiały na tym zarówno badania naukowe, jak i rozwój placówek praktycznych. Te błędy przezwyciężane były od, drugiej połowy lat pięćdziesiątych, w toku badań własnych i dzięki wciąż lepszemu zapoznawaniu się z rozwojem i najnowszymi osiągnięciami psychologii na świecie.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.