Szukasz psychologa w Katowicach? Nasza poradnia i gabinet zagwarantuje Ci pomoc!

Zmiany związane z wiekiem

Związane z wiekiem zmiany biologiczne mają tendencję do ujednolicania działania, ponieważ zmiany te u każdego idą w tym samym kierunku. Jednak zarówno wiek, w którym rozpoczyna się powolny zanik różnych funkcji biologicznych, jak i tempo tego zaniku, wyraźnie wskazują na różnice indywidualne. Na przykład, słuch pogarsza się nawet w najlepszych warunkach życia, ale dzieje się to znacznie szybciej, gdy człowiek przebywa w nadmiernym hałasie. Różnice pomiędzy wewnętrznymi i zewnętrznymi warunkami, wpływającymi na funkcje biologiczne, są przyczyną indywidualnych różnic w możliwościach działania. Związane z wiekiem zmiany w zakresie doświadczenia, zdolności kompensacyjnego przystosowania się i postaw zależą od indywidualnego rozwoju jednostki, toteż nie ma dwóch osób, u których występowałyby dokładnie takie same zmiany w możliwościach działania. Skala różnic pomiędzy indywidualnymi zdolnościami ludzi wzrasta wraz z wiekiem. Zdolności wrodzone zdążyły się już rozwinąć, a nagromadzone doświadczenia życiowe dają różnorodne, nieprzewidziane efekty.

Zmiany związane z wiekiem mają stały kierunek, wpływając na aktualnie zachodzące procesy, ale niektóre przejawy starzenia się wskazują jakby na cofanie się do wcześniejszych stadiów rozwojowych. Pojawiają się luki w procesach pojmowania, a także inwolucyjne zmiany pamięci, regresje w osobowościowym i społecznym przystosowaniu się. Wzrasta konkretność myślenia, tendencja do przywoływania dawnych wspomnień, mylenie osób i sytuacji odległych w czasie oraz skłonność dó powrotu do infantylnych postaw i reakcji. Zjawiska te są zgodne z tezą Welforda, że starzenie się pociąga za sobą ciągłe, postępujące zmiany. Sugerują one przy tym możliwość takiej struktury układu nerwowego, iż późniejsze doświadczenia i wzory przystosowania nakładają się i częściowo łączą z wcześniejszymi doświadczeniami i nawykami. Badania nad procesem myślenia u dzieci i zachowaniem się starszych ludzi psychicznie chorych dostarczają niewiele danych dla poparcia tego spekulatywnego poglądu (17-18).

Zmiany w przystosowaniu się, sprawnym działaniu i zdolnościach intelektualnych nie tworzą łagodnej ciągłej krzywej, wyznaczającej rozwój i spadek. Choroby infekcyjne, urazy, stressy emocjonalne, ćwiczenie i różnorodne podniety mogą spowodować gwałtowne zmiany i wahania zdolności, jednak średnie wartości wyników, ustalone dla znacznej liczby badanych, wykazują stały wzrost lub spadek, z wyjątkiem niektórych okresów u pewnych grup osób, jak np. okresy klimakterium u kobiet lub przejście na emeryturę u mężczyzn.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.