Szukasz psychologa w Katowicach? Nasza poradnia i gabinet zagwarantuje Ci pomoc!

Związek cech społecznych i indywidualnych w osobowości cz. II

W egzystencjonalizmie Baytendijke’a (1958), Frankla (1959) osobowość jest także w pełni utożsamiana z indywidualnością i rozumiana jako swoistość bezpośredniego i całościowego przeżywania każdej pojedynczej, konkretnej sytuacji. Właściwości społeczne występują tu jako świadomość norm i wymagań społecznych w formie wyobrażeń i pojęć, które tłumią i niwelują indywidualne, bezpośrednie przeżycia.

Istnieją koncepcje psychologiczne, które antagonizm między tym, co społeczne a indywidualne w osobowości, rozwiązują w sposób przeciwstawny. Tak np. Roback (1931) twierdzi, że charakter człowieka jest rezultatem walki bezosobowych idei z instynktami. Indywidualność przejawia się tylko w tych indywidualnych metodach i taktyce działań, za których pośrednictwem idee zwyciężają instynkty i podporządkowują je sobie.

Pomijając przeciwstawne sposoby rozwiązania problemu, przedstawione koncepcje wychodzą z tej samej pozycji – twierdzenia o sprzeczności między społecznym a indywidualnym w osobowości. Wynika stąd szereg następstw. To, co w osobowości społeczne i indywidualne, rozpatruje się jako dwa różne zespoły właściwości. Ze względu na antagonizm nie można ich przyjmować za atrybuty jednej i tej samej właściwości. Mogą one być rozpatrywane jako przedmioty badania różnych dyscyplin psychologii. Społeczne – jako przedmiot psychologii społecznej. Indywidualne – jako coś charakteryzującego świadomość indywidualną jako przedmiot psychologii osobowości. Wreszcie w etyce egzystencjonalne rozwiązanie konfliktu między społecznym a indywidualnym prowadzi do moralnego anarchizmu (Roback), do ascetycznej, purytańskiej i fałszywej moralności.

Czy słuszne jest to założenie? Czy antagonizm między tym, co indywidualne, a tym, co społeczne w osobowości, jest rzeczywiście jedyną możliwą formą ich wzajemnego stosunku?

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.